Arthur Batenburg

Ilha de Mozambique 

Ilha de Mozambique

Mijn fotoreis naar Ilha de Mozambique

In 2017 reisde ik naar Mozambique. Doel van mijn reis was Ilha de Mozambique. Een klein eiland ( slechts 3 km. lang en 300 tot 500 meter breed) in de Indische oceaan in het noordelijk deel van Mozambique. Toch wonen er zo'n 14.000 mensen. De meesten in schamele hutjes van golfplaten. Het eiland is met het vaste land verbonden met een 3 kilometer lange brug. 

Vanaf de 10e eeuw was het eiland een belangrijke Arabische handelspost. De naam van het eiland, Mozambique, werd afgeleid van Moussa Ben Mbiki, een Arabische handelaar die op het eiland woonde.
De Portugese ontdekkingsreiziger Vasco da Gama kwam op 2 maart 1498 aan bij het eiland. In 1506 werd het eiland door Tristão da Cunha en Afonso de Albuquerque bezet, en een jaar later vestigden de Portugezen er een handelspost en vlootbasis. De Kapel van Nossa Senhora de Baluarte, in 1522 op het eiland gebouwd door de Portugezen, wordt beschouwd als het oudste Europese bouwwerk op het zuidelijk halfrond. In 1558 begonnen de Portugezen met de bouw van Fort São Sebastião, dat ongeveer 50 jaar in beslag nam.
Met de aanleg van het Suezkanaal eind 19e eeuw naam het belang van het eiland voor de handel af en raakte het langzaam in verval.

Reizen in Mozambique is veelal een avontuur op zich. Grote afstanden en veel slechte zandwegen.. Waarschijnlijk de reden dat er weinig toeristen in dit deel van Mozambique komen. De veelal arme bevolking is bijzonder vriendelijk. Hoofddoel voor mijn reis waren de kleurrijke, eeuwenoude en vervallen gebouwen op het eiland en het feit dat de meeste gebouwen in de komende jaren worden gerenoveerd (Het eiland werd in 1991 toegevoegd aan de Unesco Werelderfgoedlijst). Een laatste kans de gebouwen nog in deze staat te fotograferen.

De vier dagen dat ik op het eiland verbleef liepen de temperaturen op tot zo'n 40 graden celcius. Omdat ik alles lopend moest doen en zoveel mogelijk het harde licht later op de dag wilde vermijden startte ik om 05.30 met het fotograferen. Het resultaat: een aantal unieke foto's die deel uit maken van de serie Beauty of decay. Enkele daarvan zijn in een beperkte oplage te koop.

Ilha de Moçambique (Mozambique-eiland) 

Weinig bezienswaardigheden van wereldformaat liggen zo afgelegen als Ilha de Moçambique. Dit eiland, dat door middel van een ruim drie kilometer lange brug is verbonden met het vasteland, is synoniem van Portugese grandeur en Mozambikaans multiculturalisme. In vervallen staat, zoals past bij een afgedankt eiland. Weggemoffeld als hoofdstad van Portugees gebied in Oost-Afrika en niet gekwalificeerd als provinciehoofdstad. 

Ilha de Moçambique werd in 1991 ingeschreven op Unesco's World Heritage List, dat schamel eerherstel betrof. Unesco roemde de architecturale eenheid van dit gefortifiseerde eiland: al 500 jaar worden hier dezelfde bouwmaterialen, bouwtechnieken en decoraties gebruikt.

Het eiland ligt haaks in Baía de Mossuril, een ondiep watergebied dat verdwijnt in de Indische Oceaan (Ilha de Moçambique's oostrand). 'Ilha' heeft een lengte van bijna drie kilometer en is ongekend dichtbevolkt. Straten, pleinen en kerken bevinden zich van de noordpunt tot de zuidpunt. Een getto-achtige microkosmos, waarin eilanders dagelijks overleven.

Ilha de Moçambique betreft een Europees eiland. Evenals een Arabisch en Indisch eiland. Echter, bovenal een Afrikaans eiland. U bevindt zich hier temidden van ongekende culturele, geschiedkundige en religieuze diversiteit. Kerken staan dus vlakbij moskeeën en hindutempels. Slenter door de nauwe straatjes met kleurrijke panden uit de 16e eeuw en bekijk unieke Macúti-woningen -fotogeniek 'Ilha' wordt ervaren.

Toeristische infrastructuur staat hier nog in de kinderschoenen, hoewel het aantal accommodaties is toegenomen en Unesco's grip op het eiland is verstevigd. Houd rekening met elektriciteitsuitval en wees terughoudend met het bezoeken van strandjes; verschillende zijn in gebruik als toilet.

Geschiedenis van Ilha de Moçambique

De Portugezen veroverden het eiland op de Omanieten in de 16e eeuw. Onder hun bestuur werd dit de hoofdstad van de Portugese nederzettingen aan de Oost-Afrikaanse kust. Zij bouwden een marinehaven en een nederzetting voorzien van woningen, kerk en grandioos fort. Slavenhandel tierde welig: inheemse Afrikanen werden naar de haven gebracht en op schepen naar Europa en het Caribisch gebied gebracht. Specerijenhandel en goudverkoop maakten van 'Ilha' een steenrijk eiland, waar Portugese schepen, onderweg naar India en Macau, graag aanlegden. 

De Vereenigde Oostindische Compagnie volgde Ilha's ontwikkelingen op de voet. Het bedrijf plande een vervovering; hevige aanvallen vonden plaats in 1607 en 1608. De VOC bleek echter niet in staat de eilandvesting te veroveren.

In de 18e eeuw vestigden handelaren uit Goa, Macau en Afrikaanse gebieden zich op Ilha de Moçambique, dat de economie ten goede kwam. Hun komst leidde tot nieuwe gewoontes, levensstijlen, talen en religies op het eiland.

Als gevolg van diamantkoorts in Orange Free State (1867), vondst van goud in Witwatersrand (1886) en ingebruikname van het Suezkanaal (1869, waardoor de vaart om Afrika's zuidpunt niet meer nodig was), besloten de Portugezen 'Ilha' te ontdoen van haar hoofdstedelijke functie. Zij gaven in 1898 de eer aan Lourenço Marques (Maputo) dat dichterbij Witwatersrand en Orange Free State (Zuid-Afrika) lag. Irrelevant Ilha de Moçambique werd voorgoed verlaten door haar handelslieden, raakte in verval en verarmde op alle terreinen.


Send e-mail



* Input required
Website by Tomston